Δευτέρα, 19 Ιουλίου 2010

Φωνές στο κενό

Ο «θόρυβος της πληροφορίας» είναι μία έννοια που είχα διαβάσει κάποτε σε μία συνέντευξη ενός τύπου (ίσως να ήταν και σπουδαίος, δε θυμάμαι), που υποστήριζε πως η ζωή στην Αθήνα είναι καλύτερη από την επαρχία. Η επιχειρηματολογία για το συγκεκριμένο θέμα δεν έχει και τόσο σημασία, όσο έχει αυτός ο θόρυβος της πληροφορίας.

Αρκούν λίγες μέρες αποστασιοποίησης από τα ΜΜΕ, την αστική ατμόσφαιρα και τις φωνές για να δει κάποιος αυτόν το θόρυβο από μακριά και να καταλάβει το ανούσιο της υπόθεσης. Βέβαια ο «αστικός θόρυβος» είναι αυτός που ιστορικά διαμορφώνει τις νέες κοινωνίες και τις νέες κοινωνικές απαιτήσεις και δομές, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι και ανούσιος.

Ο ελληνικός θόρυβος ανήκει στην κατηγορία των ανούσιων. Πολλές φωνές, πολύ πάθος, πολύ ψεύδο-επιστημονιλίκι, για θέματα που είναι πλέον ξεκάθαρα και αυτονόητα για άλλες κοινωνίες. Κι όμως, στην Ελλάδα επιλέγουμε να συνεχίζουμε να φωνάζουμε, αντί να παραδειγματιζόμαστε από πετυχημένα ξένα κοινωνικά και οικονομικά μοντέλα ή να τολμούμε να χαράζουμε τη δική μας προοδευτική πορεία.

Η όχληση του θορύβου μπορεί να γίνει αισθητή μόνον όταν βρισκόμαστε έξω από αυτόν και τον αντιμετωπίζουμε σαν ένα χαοτικό σύνολο άναρθρων κραυγών που συνεχώς επαναλαμβάνονται χωρίς να καλλιεργούν νέες ιδέες και πρακτικές, χωρίς να οδηγούν σε ένα οποιοδήποτε αποτέλεσμα. Όταν είσαι στην απ’έξω, μπορείς να δεις ξεκάθαρα ότι οι απεργίες, οι εμπρησμοί, οι τρομοκρατικές ενέργειες, τα πολιτικά κους κους, τα τραπεζικά παιχνίδια, ο αθλητικός και κοινωνικός χουλιγκανισμός, και ο ισοπεδωτισμός σε όλο το κοινωνικο-πολιτικό φάσμα, κάνουν τους ίδιους ανούσιους κύκλους που έκαναν δεκαετίες τώρα.

Δεν αλλάζει τίποτα, και δεν πρόκειται να αλλάξει αν δεν βρεθούν κάποιες κοινές βάσεις επικοινωνίας, πάνω στις οποίες ο θόρυβος μπορεί τελικά να γίνει εποικοδομητικός. Όσο λείπουν αυτές οι βάσεις, θα έχουμε απλά μεμονωμένα άτομα που φωνάζουν για το μακρύ και το κοντό τους χωρίς καμία συλλογική διάθεση.

Στην τελική, η καλλιέργεια κοινωνικής συνείδησης είναι και λιγάκι Ζεν. Δηλαδή, πρώτα καλλιεργείς τον εαυτό σου και όταν φτάσεις σε ένα ικανοποιητικό επίπεδο, μπορείς να αξιώσεις και μία κοινωνική κριτική. Διαφορετικά, όλοι φωνάζουμε σε τοίχους, ανατροφοδοτώντας τον συντηρητισμό και στις ερχόμενες γενιές.



11 σχόλια:

  1. "Αρκούν λίγες μέρες αποστασιοποίησης από τα ΜΜΕ, την αστική ατμόσφαιρα και τις φωνές για να δει κάποιος αυτόν το θόρυβο από μακριά και να καταλάβει το ανούσιο της υπόθεσης."

    Και ακόμα καλύτερα να ταξιδεύεις. Επειδή όταν απλά φύγεις από τον θόρυβο, απλά συνειδητοποιείς την ματαιότητά του. Όταν ζήσεις άλλες κοινωνίες που έχουν εποικοδομητικό θόρυβο, περνάς σε εντελώς άλλο επίπεδο.
    Φτάνεις να θλίβεσαι με το ότι όλη αυτή η ενέργεια που αφιερώνεται στο να υποστηρίζουμε εδώ ο καθένας την παπαριά του, θα μπορούσε να αξιοποιούνταν για την πρόοδο της κοινωνίας μας, αν επενδυόταν σε 1-2 κουβέντες ουσίας..

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Καλημέρα Ελληνάκι..

    Δεν ξέρω εάν πια μπορείς να 'αποστασιοποιηθείς' με ένα ταξίδι. Η τηλεόραση πλέον έχει φροντίσει ο 'θόρυβος' να μεταδίδεται αστραπιαία παντού. Πού τάχα υπάρχει αυτό το 'αλλού' που θα μπορούσε να μας σώσει;;
    Ίσως είναι ζήτημα προσωπικό και εσωτερικό. Δηλαδή να μπορείς να αποστασιοποιηθείς. Μπορεί μ' ένα βιβλίο. Μπορεί με μια 'δίαιτα'. Σίγουρα αποφεύγοντας την plasma tv για μερικές μέρες...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  3. Λίγες μέρες αρκούν για να σου ανοίξουν απλώς λίγο τα μάτια. Για να αλλάξει η συνήθεια όμως χρειάζονται χρόνια και είναι πολύ δυσκολότερο όταν βρίσκεσαι σε μη ευνοικό περιβάλλον όπως η Ελλάδα.

    Το φαινόμενο ξεκινάει από το προσωπικό επίπεδο του καθένα. Τα media και οι πολιτικές είναι απλώς προέκτασεις μεγαλύτερης κλίμακας. Παρατηρήστε κοινές συζητήσεις μεταξύ κοινών ανθρώπων. Ενα αναμάσημα της ίδιας ανούσιας γκρίνιας σπατάλη χρόνου για να συμφωνούμε στα αυτονόητα. Ειλικρινά στο εξωτερικό δεν έχω παρατηρήσει ποτέ συζητήσεις τέτοιου επιπέδου μεταξύ κοινών ανθρώπων.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Κι όμως, κατ'εμέ ο "θόρυβος της πληροφορίας" είναι ουσιαστικότατος ακριβώς για τους ίδιους λόγους που αναλύεις!
    Διότι κατ' εμέ δεν υπάρχει μεγαλύτερη και πιο οργανωμένη τρομοκρατία από το δίκτυο πληροφορίας. Αν έρθει ένας... παραδισοακός τρομοκράτης, σου τραβάει μια σφαίρα στο κεφάλι και καληνύχτα σας. Ο μουμουετζής τρομοκράτης όμως κάνει κάτι χειρότερο: σε αφήνει να ζήσεις για να ακούσεις και αύριο, και μεθαύριο κ.ο.κ.

    -μην ξεχνάς, κάποια στιγμή θα έχουμε και εκλογές, αν και για την ώρα το ΔΝΤ μας το έχει απαγορεύσει-

    Δες το πιο πρόσφατο παράδειγμα: τη δολοφονία του Γκιόλα. Τους έχει πιάσει όλους η ιστορία ότι πρώτη φορά γίνεται κάτι τέτοιο κλπ, κλπ. Βέβαια το γεγονός ότι μέχρι προχθές είχαν φάει τρομοκράτες τε και μη πολλούς και διαφόρους μη δημοσιογράφους, αυτό είναι ψιλά γράμματα. Απλά έφτασε η τρομοκρατία και στις παρυφές των δημοσιογράφοι και πρέπει τώρα να λουστούμε εμείς τις άναρθρες κραυγές, ωσάν να είχε μεγαλύτερη αξία η ζωή του όποιοι (τω όντι αδικοχαμένου) Γκιόλια μπροστά στις ζωές διαφόρων άλλων συνανθρώπων μας.

    Μμμμμμ.... παρεμπιπτόντως, υπήρχε κάποτε κάποιος Πολκ, δημοσιογράφος κι αυτός, αλλά δεν ήταν Έλληνας τώρα που το σκέφτομαι.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. @ Giannis Afouras

    Με τα ταξίδια πάμε σε άλλο επίπεδο. Είπα να το κάνω για πιο απλά πράγματα. Διότι αν οι Έλληνες όντως ταξίδευαν (κανονικά, όχι με γκρουπ που πάνε στα mall όλων των πρωτευουσών), θα είχαν τελείως διαφορετική αντίληψη.

    @ Θανάσης Ξ.

    Καλησπέρες.

    Για κάποιο λόγο, ουδέποτε ενοχλιόμουν από το θόρυβο της τηλεόρασης. Ίσως επειδή πάντα την είχα κλειστή. Βέβαια δεν θα έλεγα το ίδιο, ακόμα και για τους κατοίκους της επαρχίας. Ίσα ίσα που εκεί η τιβί πρέπει να έχει περισσότερο θόρυβο.
    Το ζήτημα ανέκαθεν ήταν προσωπικό.

    @ aoua

    "Τα media και οι πολιτικές είναι απλώς προέκτασεις μεγαλύτερης κλίμακας."

    Δεν μπορούσες να το θέσεις καλύτερα.

    @ Hades

    και προφανώς αυτό το συνεχιζόμενο "υπόγειο" καθεστώς τρομοκρατίας ζει και βασιλεύει. Γι' αυτό κάνει και την προσωπική προσπάθεια ξεκολήματος και ελεύθερης σκέψης ακόμα πιο δύσκολο για τους "τεμπέληδες".

    Η δημοσιογραφική κάλυψη και η "κοινή γνώμη" για τη δολοφονιά του Γκιόλα, βρώμαγε τόσο πολλή σαπίλα από την αρχή που εσκεμμένα δεν παρακολούθησα λεπτό της.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  6. Εχεις αδικο φίλε τωρα που το σκεφτομαι λίγο καλύτερα. Το συγκεκριμένο post σου αποτυγχάνει.

    Λες σε κάποιο σημείο ότι "ο «αστικός θόρυβος» είναι αυτός που ιστορικά διαμορφώνει τις νέες κοινωνίες και τις νέες κοινωνικές απαιτήσεις και δομές, αλλά αυτό δε σημαίνει ότι σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι και ανούσιος."
    Θα σου πω ότι ούτε και στην Ελλάδα είναι ανούσιος τελικά. Επειδή αυτός ο αστικός θορυβος, μέσα από την σαπίλα του, έβγαλε εσένα που αφιερώνεις αυτή τη στιγμή χρόνο από το χρόνο σου και ενέργεια από την ενέργειά σου για να τον κράξεις. Αν η σαπίλα δεν ήταν τόσο έντονη στην ελληνική κοινωνία, αν ήταν τα πράγματα λίγο πολύ υποφερτά, θα συνέχιζες τη ζωή σου, χωρίς να νιώσεις ότι πρ΄ρπρι να κάνεις κάποια παρέμβαση.
    Όμως ακριβώς λόγω τόυ συντριπτικούαυτού όγκου της σαπίλας, μία μέρα είπες "αρκετά!" και ξεκίνησες να γράφεις αυτό το blog, το οποίο με τη σειρά του έδωσε δύναμη και σε εμένα όταν είδα ότι δεν είμαι μόνος, το οποίο δίνει πιθανότατα μία κάποια μικρή τέτοια παρηγοριά και δύναμη και σε άλλους πολλούς που το διαβάζουνε.

    Έτσι αυτός ο "ανούσιος" αστικός θόρυβος, έγινε ο κινητήριος μοχλός για να βγάλουμε εσύ και εγώ και τόσοι άλλοι τον αντι-θόρυβό μας, ο οποίος πιστεύουμε ότι έχει να πει 5 πράματα ουσίας παραπάνω.

    Και αν ένας από εμάς γίνει αύριο-μεθαύριο καταλύτης αλλαγής της κοινωνίας μας προς το καλύτερο, θα έχουμε να ευχαριστούμε αυτή ακριβώς την σαπίλα, που με την τόσο ανυπόφορη πια βρώμα της μας ξύπνησε.

    Είναι ακριβώς αυτό που γράφω στο post μου για την ΒΡ. Τα πάντα κάνουν τον κύκλο τους.. και χρειάζεται να περάσουμε και από τις εποχές φθοράς, για να βγούνε οι επόμενες εποχές δημιουργίας.

    Για αυτό λοιπόν, να τον ευχαριστείς τον "ανούσιο θόρυβο", να τον ευχαριστώ και εγώ. Επειδή χωρίς αυτόν, δεν θα είχε γεννηθεί το ellinaki.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  7. @ Giannis Afouras

    Είναι λίγο λεπτή η διαχωριστική γραμμή μεταξύ "εποικοδομητικού θορύβου" και ανούσιου.

    Προσωπικά μιλώντας, δεν ήταν ο ανούσιος ελληνικός θόρυβος που με ταρακούνησε, αλλά μία συγκριτική αντίληψη σε σχέση με άλλους "θορύβους".

    Η σαπίλα στην Ελλάδα είναι γνωστή σε όλους. Όποιον και να πιάσεις, ακόμα και έναν Ελληναρά, θα σου μιλήσει για τη σαπίλα, και θα σου πει κάποια άποψη.

    Το πρόβλημα που επισημαίνω είναι ότι ο συγκεκριμένος θόρυβος γύρω από τη σαπίλα είναι κυκλικός χωρίς κατεύθυνση. Δεν είναι αυτός ο θόρυβος που με έκανε να αγανακτίσω ή να αποφασίσω να διαφοροποιηθώ, αλλά η καθεαυτώ σαπίλα, που προφανώς ενοχλεί τον καθένα για διαφορετικούς λόγους.

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  8. @ ellinaki

    Μα δεν ευθύνεται σε τελική ανάλυση η σαπίλα για το γεγονός ότι ο ελληνικός θόρυβος είναι "κυκλικός χωρίς κατεύθυνση"?

    Ακριβώς λόγω αυτής της σαπίλας η ελληνική κοινωνία παράγει στην ουσία έναν "ψευτοθόρυβο", ο οποίος ΕΣΚΕΜΜΕΝΑ είναι τέτοιος που δεν μπορεί να αποτελέσει πηγή ανατροπής της υφιστάμενης κατάστασης.
    Οι κοινωνίες που πραγματικά θέλουν να αλλάξουνε, παράγουν ουσιαστικό θόρυβο. Οι κοινωνίες που απλά θέλουν να γκρινιάξουν λίγο, αλλά στην πραγματικότητα θέλουν να συνεχίσουν να ζουν με την σαπίλα τους, παράγουν τον θόρυβο που έχουμε εδώ στην Ελλάδα. Άρα σαπίλα και ανούσιος θόρυβος(για εμένα τουλάχιστον), είναι άρρηκτα συνδεδεμένα

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  9. @ ellinaki

    Σόρυ για το spam εδώ, αλλά για κάποιο λόγο δε μπορώ να σου στείλω e-mail.

    Σήμερα ανακοινώθηκε η σύσταση ανεξάρτητης δημοτικής κίνησης με την ονομασία "πορτοκαλί". Είναι φιλελεύθερου προσανατολισμού, και βάση των όσων έχω διαβάσει από εσένα, σκέφτηκα ότι θα σε ενδιέφερε να ρίξεις μία ματιά :

    http://www.facebook.com/pages/portokali/112188205498098?v=wall#!/pages/portokali/112188205498098

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  10. @ Giannis Afouras

    tnx... Το είδα σήμερα, και είχα λάβει ήδη invitation :)

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  11. γιορ γουέλκαμ.. δεν είμαστε που δεν είμαστε πολλοί, πιστεύω αξίζει τουλάχιστον να προσπαθούμε να συσπειρωθούμε

    ΑπάντησηΔιαγραφή

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...