Λόλα, να ένα καλό νέο!

Ανά καιρούς, αρκετός κόσμος έχει εκφράσει την άποψη ότι εστιάζω μόνο στα αρνητικά αυτής της χώρας και πολλές φορές η γραφικότητα αυτής της εστίασης μπορεί να εκληφθεί ως γκρίνια. Εν μέρει δεν διαφωνώ, αν και οι προθέσεις μου πάντα κινούνται στα πλαίσια του ρεαλισμού, που λογικό είναι στην πλειοψηφία των περιπτώσεων να αναδεικνύουν τα αρνητικά στοιχεία της κοινωνίας μας.

Για σήμερα όμως, έχω ένα καλό νέο.

Αντιγράφω από σχετική ανάρτηση των g700:

«Πέντε μέρες μετά την υλοποίηση της εξαγγελίας του Υπουργείου Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας για ίδρυση επιχειρήσεων σε μία μέρα με μία στάση, γίνεται τώρα πραγματικότητα και το πρώτο πλήρες No stop shop για την επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα!

Το Start Up Greece είναι μια ψηφιακή πλατφόρμα, όπου συγκεντρώνονται σε μία ιστοσελίδα όλες οι πληροφορίες που χρειάζεται να γνωρίζει κάποιος για να ξεκινήσει ή να χρηματοδοτήσει μέσα από δημόσια προγράμματα μία επιχείρηση. Κίνητρα, χρηματοδότηση, έρευνες και νομικό πλαίσιο είναι όλα εκεί και όχι μόνο.

Το Start Up Greece αποτελεί παράλληλα μια διαδραστική κοινότητα δικτύωσης και συνεργασίας με στόχο τη δημιουργία μιας νέας γενιάς επιχειρηματιών στην Ελλάδα. Χρησιμοποιεί τα social media για να φέρνει κοντά ανθρώπους, ιδέες, επιχειρήσεις, πανεπιστήμια, φορείς, για να γεννηθούν συνεργασίες και επενδυτικά σχέδια.

Σύμφωνα με τους εμπνευστές τού το Startup Greece εκφράζει την Ελλάδα του «Ναι, γίνεται»: την Ελλάδα που προσπαθεί, παράγει, κοιτά έξω από τα σύνορα, αναζητά αγορές, ενώνει τους ανθρώπους και τις ιδέες τους, δίνει έδαφος στην επιχειρηματικότητα να ανθίσει. Προάγει το δικαίωμα στην επιτυχία αλλά και στην αποτυχία, στον πειραματισμό, στην καινοτομία….»

(Περισσότερα στην ιστοσελίδα των g700 και φυσικά στο καθεαυτό Start Up Greece)

Υπάρχει μία ιδιαιτερότητα σε αυτό το νέο. Η πλειοψηφία του κόσμου, είτε θα το αγνοήσει, είτε θα βρει χίλια σημεία για να γκρινιάξει. «Άλλο ένα κυβερνητικό τέχνασμα» ή «Σιγά την ανάπτυξη που θα προσφέρει» ή «Ο κόσμος πεινάει και η κυβέρνηση φτιάχνει portals για επιχειρηματίες», και άλλα τέτοια «ναι μεν, αλλά…». Χώρια οι αναλύσεις υπεραναλύσεων από διάφορους «ειδικούς» που θα εντοπίσουν κατευθείαν τα αρνητικά στοιχεία του όλου εγχειρήματος.

Όσοι από εσάς ανήκετε σε κάποια ή παρόμοια κατηγορία «γκρίνιας», σας έχω νέα. Η ανάπτυξη, άρα και η έξοδος από την κρίση, δεν πρόκειται ποτέ να έρθει ούτε με μεγαλεπήβολα σχέδια, ούτε με μέτρα που «χαϊδεύουν τον λαό». Από τέτοια έχει χορτάσει η Μεταπολίτευση και τα αποτελέσματα είναι ξεκάθαρα στα μάτια όλων (θέλω να πιστεύω). Επίσης το μόνο σίγουρο είναι ότι την έξοδο από την κρίση δεν θα τη φέρουν αυτοί που τη δημιούργησαν εξ αρχής! Προκειμένου να βγει η πολυπόθητη «εύηχη» εξαγγελία για αύξηση σε συντάξεις και μισθούς και η οικονομία να αρχίσει πάλι να παίρνει τα πάνω της, υπάρχει ένας τεράστιος Γολγοθάς βημάτων που πρέπει να προηγηθεί. Αυτή είναι μία κατάσταση με την οποία πρέπει επιτέλους να συμφιλιωθούμε, ώστε σταδιακά να μετατρέψουμε τη μιζέρια σε δημιουργικότητα και ανάπτυξη.

Σε επίπεδο ρεαλισμού, ένα «κυβερνητικό τέχνασμα» παύει να είναι τέχνασμα όταν οι ευκαιρίες που προσφέρει αξιοποιούνται από τους κατάλληλους ανθρώπους ανεξάρτητα από τις προθέσεις της εκάστοτε κυβέρνησης. Η κομματοκρατία, η διαφθορά, η αναξιοκρατία και η μιζέρια δεν είναι ένας συγκεκριμένος στόχος που προσπαθούμε εμείς ή η κάθε κυβέρνηση να πετύχει με μία πέτρα ώστε να ξεμπερδεύουμε. Όλα αυτά τα στοιχεία είναι βαθιά συνυφασμένα με τις νοοτροπίες και της πράξεις της ευρύτερης ελληνικής κοινωνίας που μπορούν να καταρριφθούν με κόπο, υπομονή, και με μικρά αλλά σταθερά βήματα.

Ας γίνει λοιπόν μία προσπάθεια να εστιάζουμε σε μικρές ευκαιρίες που προσφέρουν διεξόδους είτε σε προσωπικό, είτε σε τοπικό, είτε σε εθνικό επίπεδο. Δεν είναι απαραίτητο αυτή η προσπάθεια να ενταχθεί σε κάποιον συγκεκριμένο πολιτικό χώρο ή σε κάποιο από τα αναρίθμητα «κοινωνικά στρατόπεδα» που έχουν δημιουργηθεί τον τελευταίο χρόνο. Το μάννα εξ ουρανού, τα κοινοτικά κονδύλια και το Κράτος - Πατερούλης, μας έχουν αφήσει ορφανούς καιρό τώρα.

Ναι μεν, αλλά...

Κυριολεκτικά μιλώντας, το τελευταίο 24ωρο σε κάποια φάση αισθάνθηκα το μυαλό μου να ζεσταίνεται. Οχυρώματα σε δημόσιους δρόμους, δακρυγόνα και μολότωφ μέσα σε σπίτια, τραμπουκισμοί σε δημόσιες ομιλίες, τραμπουκισμοί σε πανεπιστημιακές ομιλίες, κλπ.

Το μεγαλύτερο κάψιμο όμως δεν ήταν ούτε οι τραμπούκοι, ούτε οι μπάτσοι, αλλά οι διαδικτυακοί υποστηρικτές τους. Θα μπορούσαν να ονομαστούν και Μονάδες Επιχειρησιακής Υποστήριξης του Καναπέ. Ξέρεις… Αυτοί οι τύποι που βλέποντας στο youtube το σπίτι κάποιας οικογένειας στην Κερατέα μέσα στο δακρυγόνο πετάνε κάτι άσχετο του στυλ «Ναι, αλλά όταν έφτιαχναν το αυθαιρετάκι τους δεν έκλαιγαν και τόσο». Ή κάποιοι άλλοι που βλέποντας ένα τσούρμο τραμπούκους να παραβιάζει το πανεπιστημιακό άσυλο και να κραδαίνει καδρόνια σε έναν 83χρονο που δίνει διάλεξη για μία από τις σημαντικότερες επιστημονικές ανακαλύψεις του 20ου αιώνα, πετάνε κάποια παπαριά του στυλ «Ναι, αλλά έχει εκφράσει και κάποιες ρατσιστικές απόψεις». Ας μη μιλήσουμε για κάποια χαιρέκακα σχόλια που αφορούν τον πυροβολισμό ενός ελεγκτή της ΕΘΕΛ ή τα σύσσωμα πανηγύρια για τον τραυματισμό δύο ατόμων στη συγκέντρωση του Λοβέρδου.

Αυτός είναι ο σημερινός ελληνικός πολιτισμός σε επίπεδο διαλόγου και δημόσιας κριτικής. «Ναι μεν, αλλά…». Παραδεχόμαστε ότι στο στοιχειώδες Χ υπάρχει πρόβλημα, αλλά προβάλλουμε το πρώτο Ψ που θα κατεβάσει η κούτρα μας ως αντίποδα και ξεμπερδεύουμε. Άπειρες συζητήσεις τέτοιου επιπέδου. Στο διαδίκτυο, στα καφενεία, στα σπίτια, στη Βουλή, στα οδοφράγματα, παντού. Γυροφέρνουμε γύρω από την ουσία αμπελοφιλοσοφώντας, και η ουσία αργά και σταθερά βυθίζεται κάτω από τα πόδια μας.

Θα μπορούσα να γράψω πολλά για τα χθεσινά. Επειδή όμως έχουν χιλιοειπωθεί, αυτή τη φορά θα τα πω με μία εικόνα…

Μην ψάχνεις να δεις τι έχει η λεκάνη. Εμετός είναι...

Theocracy

Πολλές φορές εμπλεκόμαστε σε προβληματισμούς και αντιπαλότητες για διάφορες λεπτομέρειες που επηρεάζουν τη ζωή μας στην Ελλάδα, και ξεχνάμε να δούμε και να εστιάσουμε σε βαθύτερες αιτίες. Για παράδειγμα ξεχνάμε, πως αν θέλουμε όντως να μιλάμε για ανάπτυξη πολιτισμική και κοινωνική άρα και οικονομική, μας οφείλουμε ακόμα έναν Ευρωπαϊκό Διαφωτισμό και μία Βιομηχανική Επανάσταση˙ φαινόμενα τα οποία επηρέασαν τις ρίζες ολόκληρου του δυτικού πολιτισμού και τα οποία εμείς αγνοήσαμε επιδεικτικά όταν συνέβαιναν.

Και φυσικά συνεχίζουμε να τα αγνοούμε ως μη γενόμενα, αφού καταστάσεις όπως ο διαχωρισμός Κράτους-εκκλησίας, η φορολόγηση της εκκλησίας με ευνοϊκούς όρους και εν τέλει το γεγονός ότι το σύγχρονο ελληνικό Κράτος παραμένει άρρηκτα προσκυνημένο στα ράσα παρέχοντας ένα ιδιαίτερο σύνολο διαπλεκόμενων συμφερόντων δεν φαίνεται να απασχολούν πολλούς. Ακόμα και οι πιο «ανοιχτόμυαλοι επαναστάτες» παραγνωρίζουν το γεγονός ότι όταν κάνουν πορείες στη Βουλή για να κράξουν το Κράτος, λίγα τετράγωνα πιο πέρα, μέσα στην ησυχία και τα γλυκά τιτιβίσματα του Κολωνακίου, στη Μονή Πετράκη, οι business του σκοταδισμού συνεχίζουν as usual.

Βέβαια για να συνεχίσει η μπίζνα του σκοταδισμού, πρέπει να σιγουρευτείς ότι το ποίμνιό σου παραμένει αριθμητικά σταθερό ή έχει έστω αυξητικές τάσεις. Διαφορετικά τα μαθήματα ψευδοηθικής, ανασφάλειας, υποταγής, ενοχής, ασεξουαλικότητας, μοιρολατρείας, νεκρολαγνείας, παραλογισμού και μεταφυσικής που διδάσκεις πάνε στο βρόντο. Φυσιολογική ήταν λοιπόν η αντίδραση σύσσωμης της μαυροφόρας πλέμπας πριν μερικούς μήνες όταν το Υπουργείο Παιδείας και Αστρολογίας ανακοίνωσε ότι στο «νέο Λύκειο» το μάθημα των θρησκευτικών θα είναι πλέον προαιρετικό.

Ο ξεσηκωμός του Κλήρου ξεκίνησε και εκμεταλλευόμενος τον αιώνιο έρωτα μεταξύ ελληνικού Κράτους και εκκλησίας, κατάφερε τελικά να μεταπείσει την Υπουργό Παιδείας να συμπεριλάβει τα θρησκευτικά στην υποχρεωτική ύλη του «νέου Λυκείου» που ανακοινώθηκε πριν δύο εβδομάδες. Και όχι μόνον αυτό, αλλά προκειμένου τα θρησκευτικά να χωρέσουν στην ύλη, στην Α κατεύθυνση (δηλαδή τη θετική) της Β’ Λυκείου αναγκαστικά ο μαθητής πρέπει να επιλέξει μεταξύ Βιολογίας ή Επιστήμης Υπολογιστών. Όχι και τα δύο όπως προβλεπόταν στο αρχικό σχέδιο. Μην τυχόν και ρίξουμε τον μαθητή στα τρίσβαθα της κολάσεως διδάσκοντας ταυτόχρονα τον αμαρτωλό, μαϊμουδάνθρωπο Δαρβίνο μαζί με τα σατανικά τσιπάκια του οξαποδώ!

Φυσικά η γκρίνια των ρασοφόρων δεν σταμάτησε. Ακόμα φωνάζουν για το γεγονός ότι τα θρησκευτικά θα διδάσκονται μόνο 2 ώρες την εβδομάδα, αλλά και επειδή αντί για «θρησκευτικά» θα ονομάζονται «θρησκεία και κόσμος». Θου Κύριε, συγχώρεσε τους προδότες του έθνους που θα τολμήσουν να αμφισβητήσουν την παγκόσμια υπόσταση και κυριαρχία της ορθοδοξίας!

Αξίζει να σημειωθεί ότι σε πολιτικό επίπεδο η μοναδική φωνή αντίδρασης ήρθε από την Δημοκρατική Αριστερά που έθεσε σχετικό ερώτημα στην Κα Διαμαντοπούλου μέσα στη Βουλή (βλ. εδώ και εδώ). Οι υπόλοιποι πολιτικοί χώροι, οι συνδικαλιστικοί φορείς των εκπαιδευτικών, οι «επαναστάτες» φοιτητές αλλά και οι ίδιοι μαθητές (αυτοί που κάνουν κατάληψη για το σχήμα της τυρόπιτας ντε!), άκρα του τάφου σιωπή. Ούτε μία πορεία, μία κατάληψη, κάποια σύσσωμη αντίδραση βρε αδερφέ! Για να παραφράσω και γνωστή διαφήμιση, «άμα δεν σχετίζεται με φράγκα, δεν είναι στη μόδα».

Η κρεμάλα, η ηθική και το πιστόλι

Η αυτοκτονία της κυβέρνησης ΠΑΣΟΚ, ξεκίνησε περίπου πέρσι το καλοκαίρι. Τα κροκοδείλια δάκρυα του κ. Λοβέρδου αγόρασαν το σχοινί, ο «πατριωτισμός» της Κας Κατσέλη το έκαναν θηλιά, το αντάρτικο κατά της Κας Μπιρμπίλη κρέμασε τη θηλιά από την οροφή, και η «ηθική» Κα Βάσω Παπανδρέου έκανε το βήμα πάνω στο σκαμνί. Το μόνο που λείπει είναι κάποιος για να το κλωτσήσει.

Η ουσιαστική πολιτική διαμάχη που διεξάγεται στην Ελλάδα τον τελευταίο χρόνο δεν έχει κομματική χροιά, παρόλο που τα διάφορα παπαγαλάκια θα επιθυμούσαν το αντίθετο. Η σύγκρουση στο πολιτικό τοπίο είναι καθαρά μεταξύ του συντηρητισμού και του εκσυγχρονισμού, αλλά σε υπερκομματικό επίπεδο. Αν παρατηρήσεις, όσες κυβερνητικές αποφάσεις ή τακτικές είναι επιπόλαιες ή λανθασμένες, στην ουσία διέπονται από μία συντηρητική εσωστρέφεια και ατολμία. Το ίδιο ισχύει και σε ανάλογες θέσεις των κομμάτων της αντιπολίτευσης. Αντιθέτως, οι αποφάσεις που περιλαμβάνουν κάποια υπέρβαση ή κάποια νεωτεριστική αντίληψη, συνήθως είναι θετικές. Επί της ουσίας οι καθημερινές πολιτικές διαμάχες γίνονται μεταξύ της σαλάτας «πατρίς-θρησκεία-οικογένεια-συντεχνία-βόλεμα-προσωποπαγή συμφέροντα» και οποιασδήποτε ιδέας έξω από αυτή.

Στην σαρκαστική φράση (που υποθέτω πως συνοδεύτηκε με το γνωστό απλανές βλέμμα) της Κας Παπανδρέου «Αν είναι έτσι να νομιμοποιήσουμε τα ναρκωτικά και την πορνεία για να έχει έσοδα το κράτος», η υπέρβαση θα ήταν μία απάντηση του τύπου «Δεν είναι κακή ιδέα. Ας τη συζητήσουμε, για να δούμε ποια ακριβώς είναι τα οφέλη και ποια τα αρνητικά». Όμως κάτι τέτοιο φυσικά δε συνέβη. Το φάντασμα εκείνης της εκπομπής του κ. Τριανταφυλλόπουλου προ δεκαετίας σχεδόν, με την κατεστραμμένη οικογένεια από τον τζόγο και τη δακρύβρεχτη μουσική, φαίνεται πως πλανήθηκε πάνω από την ΚΟ του ΠΑΣΟΚ, και δεν σήκωνε περαιτέρω συζητήσεις.

Οι Έλληνες πολιτικοί, ως μικρογραφία της ελληνικής κοινωνίας, εκτός από τον συντηρητισμό τους έχουν και έναν «νταλκά» παραπάνω˙ είναι ψηφοθήρες. Οπότε όχι μόνο λειτουργούν ως το μέσο άτομο της ελληνικής κοινωνίας, αλλά πριν από οποιαδήποτε λήψη αποφάσεων σκέφτονται και κατά πόσο αυτό το μέσο άτομο θα ενέκρινε αυτές τις αποφάσεις. Μία από τις αγαπημένες ατάκες του μέσου ατόμου είναι το «κοινό μυστικό» (το «ταμπού» ελληνιστί). Έτσι η Κα Παπανδρέου, όπως και όλο το συντηρητικό συρφετό του ελληνικού πολιτικού κόσμου γνωρίζει πολύ καλά το κοινό μυστικό πως ο τζόγος είναι ευρέως διαδεδομένος στη χώρα μας, ή ότι στις ηλικίες κάτω των 40 κυρίως, δεν είναι πλέον και τόσο σπάνιο το κάπνισμα ενός μπάφου. Και αυτές οι ασχολίες δεν είναι κάτι το τόσο τραγικό δεδομένου ότι στη συντριπτική πλειοψηφία τους γίνονται με μέτρο και δεν αποτελούν κάποια φοβερή παράκαμψη της καθημερινής ρουτίνας. Το σκεπτικό ότι η νομιμοποίηση του τζόγου ή των ναρκωτικών είναι ανήθικη και θα σπρώξει περισσότερο κόσμο σε αυτά είναι τόσο παράλογο όσο η πεποίθηση πως το νόμιμο αλκοόλ μας έχει κάνει όλους αλκοολικούς ή ότι η ύπαρξη του χρηματιστηρίου μας έχει κάνει όλους επενδυτές υψηλών ρίσκων. Ο τζογαδόρος ή ο χρήστης θα βρουν τρόπο να τζογάρουν ή να κάνουν χρήση ναρκωτικών ουσιών αντίστοιχα, είτε αυτά είναι νόμιμα είτε όχι. Τί πιο αυτονόητο από τη νομιμοποίησή τους που εκτός από τα έσοδα στο Κράτος θα υπάρχει και καλύτερος έλεγχος των συγκεκριμένων δραστηριοτήτων;

Το πρόβλημα λοιπόν των πολιτικών, και κυρίως του ΠΑΣΟΚ που υποτίθεται ότι προσπαθεί να εκπροσωπεί τον προοδευτικό χώρο, είναι ότι στην πράξη αρνείται να δεχτεί αυτό τον ρόλο για χάρη ενός συντηρητισμού που εκτός του ότι είναι υπεύθυνος κατά ένα μεγάλο ποσοστό για την κρίση, περιλαμβάνει και ηθικά ψευδοδιλλήματα μιας άλλης εποχής. Η κίνηση «ένα βήμα μπροστά και δύο πίσω» δεν είναι ακριβώς προοδευτική, ούτε εκσυγχρονιστική. Αν μάλιστα λάβουμε υπόψη και την κρίση που απαιτεί πιο γρήγορες, τολμηρές και καινοτομικές αποφάσεις, επί της ουσίας και σε μεγέθη πραγματικού χρόνου, η κυβέρνηση κάνει ένα βήμα μπροστά και τρία πίσω.

Για να χρησιμοποιήσω και ένα ελαφρώς κυνικό παράδειγμα, στους πεζοναύτες μαθαίνουν πως από τη στιγμή που θα βγάλεις το όπλο από τη θήκη, πρέπει να το χρησιμοποιήσεις. Αν διστάσεις έστω και ένα δευτερόλεπτο, ή θα σε σκοτώσει ο άλλος πρώτος ή θα χάσεις τον έλεγχο και θα περιπλέξεις την κατάσταση με απρόβλεπτα αποτελέσματα. Εδώ και ένα χρόνο, το ΠΑΣΟΚ έχει βγάλει το όπλο, και απλά το κραδαίνει άτακτα προς διάφορες κατευθύνσεις.

Debtocracy - Υποκειμενικά

Χθες είδα το Debtocracy. Όσοι από εσάς δεν το έχετε δει ακόμα, καλό θα ήταν να το δείτε πριν συνεχίσετε την ανάγνωση του παρόντος (κλικ εδώ), δεδομένου ότι εκφράζω απόψεις που πολύ πιθανό να προκαταλαμβάνουν με αρνητικό τρόπο.

Καταρχάς να διευκρινίσω ότι ξεκίνησα να το παρακολουθώ με αρκετά θετική διάθεση, καθώς το όλο εγχείρημα είχε χαρακτηριστεί ως ντοκιμαντέρ, δηλαδή ως μία αντικειμενική έρευνα στα αίτια της παγκόσμιας, της ευρωπαϊκής και της ελληνικής κρίσης, μαζί με προτάσεις για την έξοδο από αυτή. Κατά δεύτερον, τον κ. Χατζηστεφάνου τον έχω σε υψηλή εκτίμηση όσον αφορά τη δουλειά του, μιας και στο παρελθόν έχει αναδείξει παρόμοια θέματα με αρκετά ενημερωτικό τρόπο. Δυστυχώς όλες οι προσδοκίες μου ισοπεδώθηκαν μέσα στο πρώτο κιόλας τέταρτο.

Η όλη δομή του «ντοκιμαντέρ» είναι η εξής: Εισαγωγή με τα αίτια της παγκόσμιας κρίσης, η οποία λίγο πολύ οφείλεται, όχι μόνο σε μία ευρύτερη κρίση του καπιταλισμού αλλά και σε μία χούφτα τραπεζιτών και δανειστών, που σκοπό έχουν να ξεζουμίσουν την Ελλάδα μαζί με τις περιφερειακές χώρες της ΕΕ. Το story προχωράει για να δείξει πόσο κακή κίνηση ήταν η είσοδος της Ελλάδας στην ευρωζώνη και πώς η Goldman Sachs βοήθησε την πρώτη να «μαγειρέψει» τα στοιχεία της μιας και είχε προσχεδιάσει την επερχόμενη κρίση, από την οποία η δεύτερη θα επώμιζε κέρδη. Ένα μεγάλο μέρος του «ντοκιμαντέρ» αφιερώνεται στον Ισημερινό και την άρνησή του να πληρώσει ένα σημαντικό ποσοστό του χρέους του, καθώς και στη σύσταση ανεξάρτητης επιτροπής λογιστικού ελέγχου που ανέδειξε την κακοδιαχείριση των προηγουμένων κυβερνήσεων. Στον επίλογο, λίγο πολύ, καλούμαστε να ακολουθήσουμε το παράδειγμα του Ισημερινού, να αντισταθούμε στις «ξένες κατοχικές δυνάμεις» και να χειροκροτούμε καθώς ο ΓΑΠ δραπετεύει με ελικόπτερο από τη Βουλή.

Στην ουσία, το Debtocracy δεν διαφέρει σε τίποτα από την πιπίλα που αναμασούν ακραίες αριστερές και συνδικαλιστικές οργανώσεις (η ΑΔΕΔΥ πχ είναι πρώτη πρώτη στα credits) που αντιμετωπίζουν την κρίση ως ένα απλό, μονοδιάστατο και γραμμικό φαινόμενο με συγκεκριμένους «καλούς» και «κακούς» που έχουν σαφείς ταξικές διαφορές. Απλά, επειδή το «ντοκιμαντέρ» είναι σχετικά καλογυρισμένο, η πιπίλα αυτή πλασάρεται με έναν πιο απλό και επεξηγηματικό τρόπο, όπου κάθε κομμάτι «κουμπώνει» όμορφα και ωραία για να οδηγήσει τον θεατή σε μία συγκεκριμένη και μοναδική σειρά από λογικά βήματα-συμπεράσματα. Οι άνθρωποι που μετέχουν στις συνεντεύξεις είναι γνωστοί πολέμιοι του ΔΝΤ και ευρωσκεπτικιστές, ενώ έχουμε και την ευκαιρία να απολαύσουμε τον κ. Μανώλη Γλέζο σε ρόλο οικονομικού αναλυτή. Τον κ. Μίκη Θεοδωράκη γιατί δεν τον κάλεσαν άραγε;

Το όλο ατόπημα ολοκληρώνεται με την ατυχέστατη αναφορά στον Ισημερινό. Οι εικόνες εναλλάσσονται μεταξύ άστεγων στην μίζερη Αθήνα και χαμογελαστών κατοίκων του Ισημερινού που διασκεδάζουν την καθημερινότητά τους στο πολύχρωμο και φιλήσυχο Κίτο. Η παρουσίαση του Ισημερινού θυμίζει σε προπαγάνδα τα φιλμάκια που έπαιζαν στις ΗΠΑ των 50’s όπου έδειχναν την ευτυχισμένη και χαμογελαστή οικογένεια να απολαμβάνει το αμερικάνικο όνειρο σε αντίθεση με τους «κακόμοιρους» Σοβιετικούς που όλη μέρα έκαναν καταναγκαστικά έργα στη Σιβηρία.

Η βασική υπόθεση του «ντοκιμαντέρ» είναι ότι εφόσον ο Ισημερινός χρησιμοποίησε την έννοια του «απεχθούς χρέους» προκειμένου να κηρύξει στάση πληρωμών σε ένα μεγάλο ποσοστό του, γιατί δεν κάνει και η Ελλάδα το ίδιο; Το «ντοκιμαντέρ» όμως αποφεύγει περίτεχνα να παρουσιάσει τις βασικότατες διαφορές μεταξύ των δύο χωρών, όχι μόνο στα οικονομικά τους μεγέθη και το γεγονός ότι η μία από τις δύο είναι μέλος της ΕΕ, αλλά και στις ανάλογες κοινωνίες. Για παράδειγμα, το γεγονός ότι ο Ισημερινός παράγει σημαντικές ποσότητες πετρελαίου, καθώς και ότι είναι από τους πρώτους παραγωγούς μπανάνας παγκοσμίως, άρα γενικότερα έχει ισχυρό εξαγωγικό προϊόν, σε αντίθεση με την Ελλάδα που παράγει αέρα κοπανιστό, δεν φαίνεται να απασχολεί ιδιαίτερα το «ντοκιμαντέρ». Άρα στην περίπτωση άρνησης αποπληρωμής του χρέους, δεν δίνει απάντηση στο πού θα βρεθούν λεφτά την επόμενη μέρα. Επίσης δεν φαίνεται να το απασχολεί η πολιτική αστάθεια που έχει θέσει τον Ισημερινό σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης από το Σεπτέμβριο του 2010.

Πάντως, πάρα την γενικότερη αρνητική εικόνα και τη μονοδιάστατη παρουσίαση της πραγματικότητας, το «ντοκιμαντέρ» περιλαμβάνει και ορισμένες ευρύτερες αλήθειες όπως η κρίση του καπιταλισμού παγκοσμίως, η κρίση στην ΕΕ και η αδυναμία της να συσπειρωθεί σε υπερεθνικό επίπεδο, καθώς και οι άνισοι όροι αγοράς ανάμεσα στα κράτη-μέλη της. Αυτά όμως παραμένουν απλά σε επίπεδο διαπιστώσεων, χωρίς περαιτέρω έρευνα και ανάλυση.

Εύθραυστες ισορροπίες

Η Δημοκρατία δεν είναι εύκολο σύστημα. Είναι μία πολύ εύθραυστη πολιτική ισορροπία, δεδομένου ότι περιλαμβάνει ένα σύνολο από πολλούς διαφορετικούς συμβιβασμούς ατόμων και κοινωνικών ομάδων. Η Δημοκρατία και η κοινωνική ειρήνη είναι εφικτοί στόχοι όταν η καθεαυτό Δημοκρατία αποτελεί τον ανώτερο σκοπό στις κοινωνικές συναλλαγές του κάθε ατόμου. Το «τίμημα» των ατομικών συμβιβασμών είναι οι δημοκρατικές συνθήκες που συνεχώς βελτιώνονται προκειμένου να εξασφαλίζουν όσο το δυνατό μεγαλύτερη ειρήνη, ισονομία και δικαιοσύνη ανάμεσα στα μέλη που την οικοδομούν.

Αν διαβάσεις ποτέ σύγχρονη ιστορία, θα δεις ότι τα ολοκληρωτικά καθεστώτα και οι ευρύτερες φασιστικές νοοτροπίες δεν εδραιώθηκαν ποτέ με «κακές» προθέσεις. Ο Χίτλερ για παράδειγμα, στις αρχές του ’30, δεν ανέβασε τη δημοτικότητα του στοχοποιώντας άμεσα τους Εβραίους και τις λοιπές φυλετικές και κοινωνικές μειονότητες. Ξεκίνησε εκμεταλλευόμενος μία ευρύτερη κοινωνική δυσαρέσκεια στην οικονομική κρίση της Γερμανίας, και την ανεργία που σκαρφάλωνε επικίνδυνα, προτάσσοντας ένα φιλολαϊκό πρόσωπο και χρησιμοποιώντας έναν εκτεταμένο λαϊκισμό στους λόγους και τη ρητορική του. Μόνο όταν το κοινό είχε πλέον υπνωτιστεί από τον παρατεταμένο λαϊκισμό, άρχισε και τους λόγους μίσους και στοχοποίησης των μειονοτήτων, χωρίς φυσικά να συναντήσει κάποια αξιόλογη λαϊκή αντίσταση. Γιατί όταν ο λαϊκισμός υπερκαλύπτει τον πολιτικό λόγο μίας κοινωνίας, χάνεται κάθε ίχνος ορθολογισμού και συγκρότησης του οποιουδήποτε δημοκρατικού συστήματος, και το συναίσθημα πλέον παίρνει τον λόγο. Και φυσικά, στα χέρια ενός ικανού δημαγωγού, ότι μυαλά και αν κουβαλάει, η συναισθηματικά φορτισμένη κοινωνία γίνεται πολύτιμος σύμμαχός του.

Η ιστορία επίσης έχει διδάξει, ότι οι περίοδοι κοινωνικής ειρήνης και ευημερίας είναι προσωρινές. Συνήθως την σκυτάλη παίρνει μία παρατεταμένη περίοδος παρακμής, σκοταδισμού και ανομίας που και αυτή με τη σειρά της δίνει τη θέση της σε μία νέα κοινωνική ακμή, κοκ. Το βασικότερο πλεονέκτημα που έχουμε σήμερα είναι ότι γνωρίζουμε αυτή την συνέπεια της ιστορίας στην περιοδικότητά της. Γνωρίζουμε επίσης ότι οι ανθρώπινες κοινωνίες είναι τόσο εύθραυστες, που οποιεσδήποτε κατακτήσεις του πολιτεύματος, των επιστημών και των τεχνών, μπορούν μέσα σε λίγα χρόνια να ισοπεδωθούν και να δώσουν θέση σε έναν εκτεταμένο μεσαίωνα πολλών αιώνων.

Λαμβάνοντας αυτά υπόψη και υπό το φάσμα μίας πιο ψύχραιμης ματιάς στη σημερινή κρίση, θα πρέπει να έχουμε μία μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση σε ρητορικές και πράξεις που όχι μόνο κλυδωνίζουν τις ευαίσθητες ισορροπίες του δημοκρατικού πολιτεύματος (όσο κουτσουρεμένο και αν είναι αυτό επί της παρούσης), αλλά και που επαναλαμβάνουν τακτικές που ανήκουν σε «σκοτεινότερες» εποχές. Έτσι, η αποδοκιμασία και η βία όπως αναλύθηκαν σε πρόσφατο άρθρο του κ. Γιανναρά, σίγουρα δεν είναι ταυτόσημες έννοιες, αλλά υπό συγκεκριμένες συνθήκες μπορούν κάλλιστα να συμπλέουν σε έναν «ωκεανό αθωότητας», ροκανίζοντας σιγά σιγά τα θεμέλια ενός δημοκρατικού συστήματος, και τελικά να μας επιστρέψουν σε έναν κοινωνικό μεσαίωνα. Έτσι απλά και ξαφνικά. Άλλωστε, ιστορικά, κανείς δεν μπορούσε να προβλέψει τις αρνητικές συνέπειες σε μία κοινωνική εξέλιξη. Οι όποιες δράσεις υποτίθεται ότι γίνονταν για τη βελτίωση του γενικότερου γίγνεσθαι.

Ας μην υποτιμούμε λοιπόν οποιαδήποτε «αντιδημοκρατική» πράξη, όπως δεν πρέπει να υποτιμούμε και οποιαδήποτε πράξη βίας. Είτε αυτή προέρχεται από την κοινωνία, είτε από το Κράτος. Η οποιαδήποτε αποδοκιμασία θα πρέπει να εκφράζεται με τρόπο που ενδυναμώνονται οι δημοκρατικοί θεσμοί και όχι το αντίθετο. Κανείς δεν αντιλέγει πως μια τέτοια τακτική είναι δυσκολότερη και σίγουρα πιο χρονοβόρα ή ενδεχομένως και πιο επίπονη. Όμως, μακροπρόθεσμα τα οφέλη είναι πολλαπλάσια και η έξοδος από την κρίση θα μπορούσε όντως να έχει θετικότερη αποτίμηση.

Intermission #43 (Layne Staley edition)

Τα 9χρονα σήμερα...

...και τα 17χρονα